Het @-teken bestaat al eeuwen

Het apenstaartje werd niet bedacht om een e-mailadres te vormen.

Waar komt het @-teken vandaan? Wellicht hebben al duizenden mensen zich die vraag gesteld, want de Nederlandse schrijver Hans van Keken besteedde er zowaar een heel boekje aan, ‘Het apenstaartje’. Om tot de slotsom te komen dat in feite niemand kan achterhalen hoe en wanneer het teken precies is ontstaan. Feit is, dat het teken al eeuwenlang wordt gebruikt, zij het in verschillende betekenissen.

In 1885 maakt het teken voor het eerst deel uit van het klavier van een typemachine en toen was er nog lang geen sprake van computers, laat staan van e-mailadressen. Het werd hoofdzakelijk gebruikt als verkorte wijze van ‘anno’. Bijvoorbeeld, @ 1880 werd in Brussel een stedelijk museum geopend. Veel eerder al, in de jaren 1500, werd het teken in Spanje en Portugal gebruikt als meeteenheid voor gewicht en inhoud. Anderzijds stond een eeuw later het teken ook voor de herkomst van iets of iemand: ‘afkomstig uit’, zeg maar.

[related-posts]

Zo werd in het Nederlandse tv-programma ‘Tussen Kunst & Kitsch’ een oude klok uit de jaren 1600 besproken. Bij nader inzien stond ook de maker ervan in de klok gegraveerd: Juan@Madrid, m.a.w. Juan, afkomstig uit Madrid. In de negentiende eeuw dook het @-teken op in Amerika en werd vooral door kooplieden en boekhouders gebruikt. Het stond voor ‘at the cost of’, bijvoorbeeld: 3 zakken suiker @ 50 dollar. Het teken was een samenvloeiing van de kleine letter a en de c. Overigens spreken wij het teken ook fonetisch uit als ‘ad’, wat in het Van Dale Groot Woordenboek maar één betekenis achter het woord heeft staan: ‘ten bedrage van’.

En hoe kwam het apenstaartje dan in ons e-mailverkeer terecht? Dat berust op een toeval. De Amerikaanse techneut Ray Tomlinson stuurde in 1971 als eerste persoon in de wereld een e-mailbericht van de ene naar de andere computer. Hij had daar, om technische redenen, een teken voor nodig dat niet in namen voorkomt. Volstrekt willekeurig koos hij voor @. Waarom weet hij zelf ook niet. Feit is wel dat hij ervoor zorgde dat jij de @ vaak gebruikt.

[related-posts]

En waarom noemen we dit teken nu een apenstaartje? Behalve langstaartapen, synoniem voor ‘makaken’, bestaan er ook krulstaartapen, beter bekend als de ‘spider monkeys’. Van bij de geboorte hebben ze een lange staart die ze vrij snel leren gebruiken als een vijfde ledemaat. Niet om er e-mails mee te versturen…

Video over ‘spider monkeys’: